Bởi đội ngũ ViRFQ|Cập nhật: Tháng 01/2026|~18 phút đọc
Xuất khẩu gạo Việt Nam 2025: Thống kê, thị trường & xu hướng mới
Năm 2024 đánh dấu kỷ lục lịch sử của ngành lúa gạo Việt Nam khi xuất khẩu đạt 9 triệu tấn, thu về 5,67 tỷ USD - mức cao nhất từ trước đến nay. Với thành tích này, Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế là nhà xuất khẩu gạo lớn thứ 3 thế giới, và thậm chí vượt qua Thái Lan để giữ vị trí số 2 trong nửa đầu năm 2025.
Tuy nhiên, bức tranh xuất khẩu gạo năm 2025 mang nhiều gam màu trầm hơn. Philippines và Indonesia - hai khách hàng lớn nhất - đồng loạt giảm nhập khẩu để hướng tới tự chủ lương thực. Giá gạo thế giới lao dốc khi Ấn Độ quay trở lại thị trường sau lệnh cấm xuất khẩu.
Bài viết này cung cấp bức tranh toàn cảnh về xuất khẩu gạo Việt Nam - từ thống kê mới nhất, phân tích thị trường, đến quy trình xuất khẩu và cơ hội cho doanh nghiệp. Xem thêm về nông sản Việt Nam để hiểu bối cảnh ngành.
1. Tổng quan ngành lúa gạo Việt Nam
Vị thế Việt Nam trên thị trường gạo thế giới
Việt Nam là quốc gia xuất khẩu gạo lớn thứ 3 thế giới, sau Ấn Độ và Thái Lan. Tuy nhiên, với sản lượng xuất khẩu năm 2025 dự kiến đạt 7,9 triệu tấn (theo USDA), Việt Nam đã vượt qua Thái Lan (chỉ đạt 7 triệu tấn - mức thấp kỷ lục) để chiếm vị trí số 2.
Gạo Việt Nam đã có mặt tại hơn 150 quốc gia và vùng lãnh thổ, từ các thị trường truyền thống châu Á đến châu Phi, châu Âu và Trung Đông. Trong những năm gần đây, Việt Nam đã chuyển đổi chiến lược từ "lượng nhiều giá rẻ" sang "chất lượng cao giá tốt". Tỷ trọng gạo thơm và gạo chất lượng cao chiếm khoảng 69% tổng lượng gạo xuất khẩu năm 2025.
Vùng trồng lúa chính
Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) là vựa lúa lớn nhất Việt Nam, đóng góp hơn 50% sản lượng lúa cả nước và 90% lượng gạo xuất khẩu. Các tỉnh trồng lúa trọng điểm:
- Đồng Tháp: Trung tâm xuất khẩu gạo, năm 2024 đạt 1,366 triệu tấn (865 triệu USD)
- An Giang: Vựa lúa lớn nhất ĐBSCL
- Kiên Giang: Diện tích trồng lúa lớn nhất cả nước
- Long An: Cửa ngõ xuất khẩu gạo
- Cần Thơ: Trung tâm chế biến, logistics
Các loại gạo xuất khẩu chủ lực
🌾 Gạo thơm (~50%)
ST25, Đài Thơm 8, OM18, Jasmine. Giá 800-1,200 USD/tấn.
🍚 Gạo trắng
5% tấm, 25% tấm. Giá 400-500 USD/tấn. Phổ biến nhất.
✨ Gạo đặc sản
Japonica, gạo nếp, gạo hữu cơ. Thị trường EU, Nhật, Mỹ.
2. Thống kê xuất khẩu gạo Việt Nam 2024-2025
Kim ngạch và sản lượng
Năm 2024 - Kỷ lục lịch sử
9,03
Triệu tấn
5,67
Tỷ USD
627
USD/tấn
✅ Năm 2024 - Kỷ lục
- • Sản lượng: 9,03 triệu tấn (+11%)
- • Kim ngạch: 5,67 tỷ USD (+21,2%)
- • Giá bình quân: 627 USD/tấn (+9,1%)
⚠️ Năm 2025 - Điều chỉnh
- • Sản lượng: ~8 triệu tấn (-10,8%)
- • Kim ngạch: ~4,1 tỷ USD (-27,6%)
- • Giá bình quân: 509 USD/tấn (-19%)
So sánh kim ngạch qua các năm
| Năm | Sản lượng (triệu tấn) | Kim ngạch (tỷ USD) | Giá bình quân (USD/tấn) |
|---|---|---|---|
| 2020 | 6,15 | 3,07 | 499 |
| 2021 | 6,23 | 3,29 | 528 |
| 2022 | 7,10 | 3,49 | 492 |
| 2023 | 8,13 | 4,67 | 575 |
| 2024 | 9,03 | 5,67 | 627 |
| 2025 (ước) | 8,00 | 4,10 | 509 |
3. Top thị trường xuất khẩu gạo Việt Nam
Philippines - Thị trường số 1
🇵🇭 Năm 2024
- • Sản lượng: 4,22 triệu tấn
- • Kim ngạch: 2,61 tỷ USD (47%)
- • Giá bình quân: 618 USD/tấn
⚠️ Năm 2025 - Thách thức
- • Sản lượng: 3,2 triệu tấn (-24%)
- • Philippines tạm ngưng nhập nhiều đợt
- • Có thể tái áp dụng hạn ngạch 2026
Châu Phi - Thị trường mới nổi
📈 Điểm sáng: Bờ Biển Ngà tăng 118%, Ghana tăng 50%. Châu Phi có tốc độ đô thị hóa nhanh và nhu cầu gạo thơm ngày càng cao.
Bảng tổng hợp Top 10 thị trường 2024
| # | Thị trường | Sản lượng | Kim ngạch | Thị phần |
|---|---|---|---|---|
| 🥇 | Philippines | 4,22 tr tấn | 2,61 tỷ USD | 47,1% |
| 🥈 | Indonesia | 1,26 tr tấn | 746 tr USD | 13,2% |
| 🥉 | Malaysia | 0,72 tr tấn | 426 tr USD | 7,5% |
| 4 | Ghana | 0,50 tr tấn | 360 tr USD | 6,4% |
| 5 | Bờ Biển Ngà | 0,45 tr tấn | 280 tr USD | 5,0% |
| 6 | Trung Quốc | 0,25 tr tấn | 150 tr USD | 2,6% |
4. Doanh nghiệp xuất khẩu gạo lớn nhất Việt Nam
Ngành xuất khẩu gạo Việt Nam có khoảng 200 doanh nghiệp được cấp phép. Dưới đây là các doanh nghiệp hàng đầu:
🏆 Top Doanh nghiệp
- King Green (Vua Gạo) - DN tăng trưởng nhanh nhất, hợp đồng 122,500 tấn với Bulog
- Intimex Group - Tập đoàn xuất khẩu nông sản lớn nhất VN
- Tập đoàn Tân Long - Gạo A An xuất khẩu Nhật Bản
- Trung An Hi-Tech - Gạo đặc sản 1,000+ USD/tấn
- Vinafood 2 - DN Nhà nước, hợp đồng G2G
📍 DN đáng chú ý khác
- • Gentraco
- • Angimex
- • Vinh Hiển
- • Việt Long
- • Lộc Trời
- • Nam Định
5. Quy trình xuất khẩu gạo Việt Nam
Điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo
Theo Nghị định 01/2025/NĐ-CP: Kho chứa ≥5,000 tấn, nhà máy xay xát ≥10 tấn/giờ, Giấy chứng nhận đủ điều kiện do Bộ Công Thương cấp.
Chuẩn bị sản phẩm
Tiêu chuẩn TCVN 5643, độ ẩm ≤14%, kiểm dịch thực vật. Chứng nhận bổ sung: Halal (Trung Đông), Organic (EU, Mỹ), GlobalGAP.
Tìm kiếm buyer
Hợp đồng G2G (Philippines, Indonesia, Cuba), sàn B2B (ViRFQ, Alibaba, Rice Exchange), hội chợ quốc tế, VFA.
Thủ tục hải quan & vận chuyển
Chứng từ: Invoice, B/L, C/O, Phytosanitary, Quality Certificate. Cảng xuất: TP.HCM, Cần Thơ, Mỹ Thới. Container 20ft ~22-25 tấn.
6. Cơ hội và thách thức 2025-2026
⚠️ Thách thức
- 📉 Thị trường thu hẹp: Philippines, Indonesia giảm nhập để tự chủ lương thực
- 🇮🇳 Ấn Độ quay lại: Dỡ lệnh cấm, xuất khẩu 22 triệu tấn
- 💰 Giá gạo giảm: Từ 627 USD xuống 509 USD/tấn
- 🌡️ Biến đổi khí hậu: Hạn hán, xâm nhập mặn ĐBSCL
✅ Cơ hội
- 🌍 Châu Phi tăng mạnh: Bờ Biển Ngà +118%, Ghana +50%
- 🇧🇩 Bangladesh phục hồi: Tăng 20,000% nhờ hợp đồng G2G
- 🇯🇵 Gạo cao cấp: Nhật thiếu nguồn cung, giá 1,000+ USD/tấn
- 📜 FTA hỗ trợ: EVFTA 80,000 tấn thuế 0%, CPTPP, RCEP
💡 Chiến lược cho doanh nghiệp
- 1. Đa dạng hóa thị trường - Mở rộng châu Phi, Trung Đông, Nam Mỹ
- 2. Nâng cao chất lượng - Gạo thơm chiếm 69%, đầu tư chế biến
- 3. Xây dựng thương hiệu - Sản phẩm đóng gói riêng, không chỉ hàng rời
- 4. Liên kết chuỗi giá trị - Nông dân - HTX - DN - Xuất khẩu
7. Câu hỏi thường gặp về xuất khẩu gạo
Kết luận
Xuất khẩu gạo Việt Nam đang trong giai đoạn tái cấu trúc sau năm kỷ lục 2024. Dù sản lượng và kim ngạch năm 2025 giảm, đây là cơ hội để ngành gạo chuyển đổi chiến lược - từ phụ thuộc vào vài thị trường lớn sang đa dạng hóa toàn cầu, từ gạo giá rẻ sang gạo chất lượng cao.
🌾 Tóm tắt những điểm chính:
- ✅ Kỷ lục 2024: 9 triệu tấn, 5,67 tỷ USD
- ✅ Vượt Thái Lan, vươn lên #2 thế giới năm 2025
- ✅ Châu Phi - thị trường mới nổi tiềm năng
- ✅ Gạo thơm chiếm 69% - xu hướng chất lượng cao
Bạn là doanh nghiệp xuất khẩu gạo?
Kết nối với buyer quốc tế qua ViRFQ - nền tảng B2B chuyên về nông sản xuất khẩu